شرکت فرانورشرکت فرانور

روشنایی خیابانها و معابر

یکی از قابلیت های نرم افزار DIALux انجام پروژه های روشنایی خیابانی می باشد. با استفاده از این نرم افزار میتوان به طراحی بهینه ای جهت روشنایی خیابانی دست یافت. با بکار گیری این نرم افزار می توان میزان نور کافی و مورد نیاز هر نوع معبر را تعیین جانمایی پایه ها را مشخص و مصرف انرژی الکتریکی را مدیریت و بهینه سازی نمود.برای انجام یک پروژه طراحی روشنایی خیابانی از پنجره ی ابتدایی ورود به نرم افزار گزینه New Street Project را انتخاب می کنیم.( جزئیات این سربرگ در گفتار دوم آمده است.)

پروژه روشنایی خیابانی ( محیط برنامه )
با کلیلک بر روی گزینه New Street Project صفحه ی برنامه مطابق تصویر پایین باز می شود.

همانطور که مشاهده می کنید محیط برنامه همچنان شامل بخش هایی مجزا برای تعریف قابلیت های مختلف نرم افزار می باشد.

مشابه محیط برنامه برای پروژه های داخلی این محیط هم شامل بخش ویرایشی و درخت پروژه و میانبر های نرم افزار در سمت راست صفحه و همچنین محیط کد که می توان با توجه به امکان نرم افزار محیط را به صورت سه بعدی هم مشاهده نمود. می باشد.

قابلیت های محیط ویرایشی همانند بخش قبل شامل تنظیم اطلاعات مطابق خواست طراح میباشد.
در بخش درخت پروژه نیز سربرگ های مشابه قبل وجود دارد که می توان با استفاده از این سربرگ ها جزئیاتی را به پروژه اضافه و یا کم نمود.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

اجرای برنامه و تنظیمات کلی

همانطور که مشاهده میشود در بخش ویرایشی سه سربرگ وجود دارد :
سربرگ General : برای انجام پروژه ابتدا در این بخش می توان اطلاعات کلی شامل نام خیابان و مشخصات طراح و توضیحات خاص را وارد کنیم. همچنین در این بخش می توان استاندارد روشنایی مورد نظر و همچنین کلاس روشنایی معبر را مشخص نمود. در صورتی که اطلاعات کافی در مورد نوع کلاس روشنایی وجودنداشته باشد می توان از گزینه Wizard استفاده نمود. این گزینه و تعین کلاس روشنایی در گفتار بعدی توضیح داده خواهد شد.

در سربرگ دوم از همین محیط میتوان مقدار ضریب نگهداری را تعین نمود. نحوه ی محاسبه ی مقدار ضریب نگهداری در گفتار ۱۸ آمده است. همچنین می توان یکی از گزینه های پیشنهادی نرم افزار را انتخاب نمود.

Arrangement  : سربرگ سوم از محیط ویرایشی که میتوان از طریق آن المانهای جدیدی را در محیط پروژه وارد کرد. همچنین امکان جا به جا کردن هر یک از این المان ها با فلش های موجود در این سربرگ وجود دارد.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

گزینه wizard و تعین کلاس روشنایی

در ابتدای شروع طراحی روشنایی برای هر معبر باید با توجه به کاربری و اهمیت مسیر کلاس روشنایی آن مشخص کردد. در صورتی که طراح اطلاعات کافی در مورد کلاس روشنایی معبر از استاندارد روشنایی نداشته باشد می تواند از طریق گزینه ی Wizard میزان کلاس روشنایی را تعین کند
با کلیک بر روی گزینه ی Wizard پنجره ای مطابق پایین باز می شود.

با کلیلک بر روی گزینه Next پنجره ای باز میشود مطابق تصویر پایین . در این بخش باید سرعت غالب استفاده کنندگان از معبر مورد نظر را وارد کنیم. چهار گزینه مشخص شده که با توجه به کاربری معبر تعین می شود.

بعد از انتخاب با کلیک بر روی گزینه Next پنجره ی بعدی باز می شود. در این بخش باید استفاده کنندگان اصلی از معبر را مشخص کنیم. که البته گزینه های این بخش بستگی به انتخاب پنجره ی قبلی دارد.

بعد از انتخاب گزینه صحیح در این بخش گزینه Next را انتخاب نموده و در پنجره ی بعدی مشاهده میکنید که کلاس روشنایی مشخص شده است. با انتخاب گزینه Finish مراحل تعیین کردن کلاس روشنایی به اتمام می رسد.

با توجه به انتخاب های ما در این مثال کلاس روشنایی A1 تعیین شده است.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

وارد کردن جزئیات معبر

در این مرحله میتوانیم مشخصات بیشتری به معبر اضافه نموده و وضعیت خیابان را از نظر عرض معبر ٬ تعداد باندها ٬ نوع مسیر ها و رفوژهای موجود در اطراف راه مشخص نمود.
برای این کار چند راه وجود دارد . یک روش که قبلا توضیح داده شد با کمک از سربرگ سوم در محیط ویرایش بود.
میتوان با کلیک راست کردن در محیط کد و انتخاب گزینه  Insert Street Element یک یا چند نمونه از المان های موجود را وارد پروژه نمود. با انتخاب گزینه مذکور میتوان المانهایی نظیر : مسیر خیابان اصلی ٬ پیاده رو ٬ مسیر ویژه دوچرخه ٬ عبور اضطراری٬ پارکینگ . .  اضافه نمود.

همچنین میتوان از منوی Paste در نوار ابزار بالای صفحه به المان ها دسترسی پیدا کرد.

با انتخاب هر کدام از المان ها میتوان از محیط ویرایش کمک گرفت و با فلش های موجود محل قرار گیری المان جدید را تنظیم نمود. با اتمام این تنظیمات میتوان در بخش سه بعدی تصویری کامل از خیابان را مشاهده نمود.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

امکان اصلاح و تغییر در المان های وارد شده

همانطور که در گفتار قبل گفته شد میتوان المان های مختلفی را در محیط نرم افزار وارد نمود . برای ایجاد تغییر یا اصلاح عرض معابر وارد شده در پروژه باید از درخت پروژه کمک گرفت . با کلیک کردن بر روی نام خیابان مورد نظر از درخت پروژه در محیط ویرایشی بخشی فعال میشود که شما میتوانید جزئیات سطح انتخاب شده و همچنین عرض ٬ ارتفاع ٬ نوع پوشش سطح آسفالت ٬ محل قرارگیری ناظر ٬ . . . آن را تغییر و یا اصلاح کنید.

در محیط ویرایشی چهار سربرگ وجود دارد :
General: اطلاعات نام باند انتخاب شده از معبر کلی و عرض باند و تعداد لاین های موجود قابل تنطیم میباشد.
Street Coating: در این سربرگ ضریب انعکاس سطوح مشخص میشود. امکان تنظیم دستی این ضریب نیز وجود دارد.
Observer: برای هر مسیر اصلی نرم افزار یک ناظر تعریف میکند. مشخصات و محل قرار گیری ناظر در این بخش قابل تنظیم میباشد.
Surface: نوع رویه ی سطح آسفالت و مشخصات آن و ضرایب انعکاس در این بخش قابل مشاهده و تنظیم می باشد. همچنین در صورتی که بر روی سطح از Texture خاصی استفاده شده باشد امکان تنطیم ابعاد آن در این بخش وجود دارد.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

سطح محاسباتی ( Calculation Grid)

با تعریف هر خیابان نرم افزار یک سطح محاسباتی به صورت پیش فرض برای اندازه گیری میزان روشنایی تعریف میکند. این سطح را میتوان از درخت پروژه زیر شاخه ی نام معبر مشاهده نمود. با انتخاب این زیر شاخه در محیط ویرایشی بخشی فعال میشود که باید در آن جزئیات دقیق تری وارد نمود.

تنظمات سطح محاسباتی :

با کلیک بر روی سطح محاسباتی از درخت پروژه در محیط ویرایشی بخشی فعال میشود که باید کلاس روشنایی را برای سطح محاسباتی مشخص نمود . برای این کار در صورت آگاهی کافی طراح از نحوه تعیین کلاس روشنایی و مشخصات هر کلاس یک گزینه وجود دارد با انتخاب کلاس روشنایی مشخص میشود. در غیر این صورت میتواند مشابه قبل از گزینه Wizard کمک گرفت و مراحل را یکی یکی طی نمود تا میزان کلاس روشنایی مشخص گردد.

برای اندازه گیری روشنایی در مستطیل محاسباتی یک سری نقاط طی روش خاصی تعریف میگردد. در بخش Grid این نقاط هم به صورت اتوماتیک توسط نرم افزار قابل تعین میباشد هم میتواند در صورت تمایل توسط طراح تغییر و تعین گردد

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

انتخاب چراغ و وارد کردن در پروژه

بعد از تعیین جزئیات مسیر و کلاس روشنایی مربوط به خیابان در مرحله ی بعد باید نوع چراغ ها و آرایش نصب چراغ ها را مشخص کنیم. برای وارد کردن چراغ سه روش وجود دارد .( تقریبا مشابه طراحی داخلی )

از منوی Paste گزینه Luminaire Arrangement را انتخاب و سپس گزینه Street Arrangement را انتخاب می کنیم.
از نوار ابزار بالای صفحه گزینه Street Arrangement را انتخاب می کنیم.

در محیط نرم افزار ( صفحه کد) با کلیک راست بر روی صفحه میتوان گزینه Street Arrangement را انتخاب کنیم.

به هر کدام از این روش ها که به گزینه Street Arrangement  برسیم ٬ با انتخاب این گزینه در محیط ویرایشی بخشی فعال میشود که میتوان از طریق آن به اطلاعات چراغ و پایه و نحوه ی جانمایی پایه ها در پروژه دست یافت. هر گونه تغییر در نوع چراغ و محل نصب پایه ها در این محیط ویرایشی امکان پذیر است.
در بخش ویرایشی چهار سربرگ وجود دارد که به ترتیب توضیح داده خواهند شد.

در مرحله اول میتوان از بین لیست چراغ های موجود در نرم افزار چراغ مناسب را انتخاب نمود. در این بخش همانطور که در تصویر ۲۸-۲ مشاهده می کنید می توانید منحنی پخش نور چراغ انتخابی و شار نوری و توان چراغ را مشاهده کنید . همچنین امکان تغییر در مقدار شار نوری و توان امکان پذیر است.

Pole/Boom :

در این بخش باید اطلاعات مربوط به بازو و پایه را وارد کنیم . به ترتیب شامل اطلاعاتی از اندازه ی بازو ٬ زاویه ٬ پیش آمدگی ٬ زاویه در صفحه . . .و همچنین برای پایه شامل ارتفاع پایه ٬ فاصله نصب . . . که با توجه به کلاس روشنایی و طبق دستورالعمل های موجود برای روشنایی قابل تنطیم می باشند.

در این مرحله محل قرارگیری پایه ها در اطراف خیابان را تعیین می کنیم . در این سربرگ چند آرایش مختلف برای پایه ها به صورت پیش فرض وجود دارد که با توجه به شرایط معبر میتوان نحوه نصب مناسب پایه ها ا انتخاب نمود.
با مشخص کردن همه ی جزئیات با انتخاب گزینه Insert اطلاعات داده شده وارد پروژه می شوند.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

محاسبات و نتایج

با اتمام کار طراحی  و ورارد کردن چراغ مشابه با طراحی فضای داخلی با انتخاب گزینه Start Calculation محاسبات روشنایی انجام می شود.
میتوانیم نتایج محاسبات را از سربرگ آخر درخت پروژه گزینه Output مشاهده کرد. در همین سربرگ همانطور که قبلا توضیح داده شده میتوان گزارش خروجی ها را تنطیم و برای چاپ آماده نمود.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند

False Colors

این گزینه کمکی برای تحلیل وضعیت طراحی روشنایی پیشنهادی می باشد.
از منوی View با انتخاب گزینه  Show False Colors in CAD یا کلید میانبر در نوار ابزار بالای صفحه میتوان به آن دسترسی داشت.

با انتخاب این گزینه میتوان با رنگ های پیشنهادی تعریف شده در نرم افزار میزان شدت روشنایی یا درخشندگی را در محیط طراحی از قبیل سطح معبر ٬ نمای ساختمان و یا فضای داخلی مشاهده نمود.
امکان تغییر در محدوده ی اعداد و رنگ ها در محیط ویرایشی وجود دارد .در نهایت بعد از اعمال تغییرات باید از گزینه Apply برای اعمال تغییرات استفاده کنید.

نورپردازی , روشنایی , توزیع برق , سلول خورشیدی , ساختمان هوشمند